Poznajmy Patronów Roku 2022

Oto kolejni wybitni Polacy podniesieni do rangi Patronów Roku 2022, ustanowieni przez Sejm i Senat Rzeczpospolitej Polskiej. To osobowości, w które będziemy się wpatrywać w całorocznym programie Biblioteki Publicznej Gminy Wiązowna i filiach. Miejsce szczególne w naszej pamięci zajmą również Patronowie Mazowsza wybrani przez Marszałka Województwa Mazowieckiego Adama Struzika. Rok 2022 będzie też Rokiem Romantyzmu, taką uchwałę przyjęli posłowie zaznaczając 200 rocznicę powstania epoki romantyzmu, którą zapoczątkowało ukazanie się w 1822 r. w Wilnie “Ballad i romansów” Adama Mickiewicza. „Zrodziła się epoka, w której tworzyli genialni artyści, myśliciele i działacze polityczni, którzy w sytuacji narodowej niewoli stworzyli kraj duchowej wolności, rozwinęli programy niepodległościowe, a zarazem wynieśli polską muzykę, literaturę i malarstwo do rangi czołowych osiągnięć kultury europejskiej”.

Dlaczego akurat te osoby zajmą uwagę Polaków przez kolejne 365 dni ? Na to pytanie nie ma jednej odpowiedzi. To biegnący czas przynosi ze sobą kolejne rocznice, przypomina o dokonaniach, twórczości i życiu wybitnych postaci. Należy nam zatrzymać się przy każdym, wzbudzić refleksję i uczcić pamięć tych, którzy wpisali się do historii naszej Ojczyzny.

200 lat temu, w marcu 1822 r., urodził się Ignacy Łukasiewicz, twórca światowego przemysłu naftowego. W tym roku przypada także 140. rocznica jego śmierci. Należy on do zaszczytnego grona Polaków, których działalność odcisnęła wielki i pozytywny wpływ na rozwój naszej Ojczyzny, jak również całego świata. Z wykształcenia farmaceuta, podczas pracy w aptece prowadził badania nad destylacją ropy naftowej, z której udało mu się wydzielić naftę. Utworzył na ziemiach polskich pierwszą na świecie kopalnię ropy naftowej w Bóbrce w powiecie krośnieńskim, a następnie uruchomił kilka rafinerii.

Józef Mackiewicz urodził się 120 lat temu, w kwietniu 1902 r. Ten jeden z największych pisarzy polskich w swej twórczości przedstawiał życie mieszkańców pogranicza polsko-litewsko-białoruskiego na tle przełomowych wydarzeń historycznych i odwoływał się do tradycji wielonarodowej I Rzeczypospolitej. Był nieprzejednanym wrogiem totalitaryzmów, szczególnie komunizmu, poszukiwał wszystkiego, co mogłoby łączyć mieszkańców Europy Środkowo-Wschodniej, w tym antybolszewicką opozycję w Rosji, na drodze ku wolności narodów. Izba ustanowiła pisarza patronem 2022 r., „uznając wielkość jego dorobku wytrwale wspierającego idee: niepodległości Polski, wolności i przyjaznego współistnienia narodów Europy Środkowo-Wschodniej i niezłomnego oporu przeciwko komunizmowi”.

Maria Konopnicka najwybitniejsza polska pisarka, poetka, tłumaczka, publicystka, W 2022 roku przypada 180. rocznica jej urodzin (23 maja 1842). Z tej okazji Sejm Rzeczypospolitej Polskiej postanowił uhonorować jedną z najwybitniejszych pisarek w historii, realistkę, twórczynię Roty. Za pomocą utworów protestowała przeciwko ustrojowi oraz niesprawiedliwości społecznej. Uczestniczyła w proteście przeciwko prześladowaniu dzieci polskich we Wrześni, akcji potępiającej represje władz pruskich. Walczyła o prawa kobiet, o pomoc dla więźniów politycznych i kryminalnych.

W 2022 roku upływa 30. rocznica śmierci Wandy Rutkiewicz-Błaszkiewicz, polskiej himalaistki światowej sławy. Zdobyła, jako trzecia kobieta na świecie i jako pierwsza osoba z Polski, szczyt Mount Everestu oraz jako pierwsza kobieta szczyt K2. Pokonywała bariery, została prekursorką kobiecych zespołów górskich, bo nie godziła się, by zdolne alpinistki były “wyłącznie broszkami” w męskich wyprawach. Imponowała siłą, sprawnością fizyczną i niezwykłą inteligencją. Należała do „Solidarności”, działała też w opozycji demokratycznej.

Józef Rufin Wybicki napisał Pieśń Legionów Polskich we Włoszech będącą od 1927 roku polskim hymnem narodowym.
W tym roku minie dokładnie 200 lat od jego od jego śmierci, 275 lat od urodzin i 225 lat od powstania wspomnianej Pieśni.

Do grona patronów roku 2022 dołączyła też Maria Grzegorzewska, twórczyni pedagogiki specjalnej w Polsce. Była też pedagogiem specjalnym, tyflopedagogiem, tyflopsychologiem. Działała społecznie. W uchwale przypomniano jej słowa „Piękne słowa tylko szkodę przynoszą, jeśli nie są poparte czynem, choćby próbą działania”. W tym roku mija 100. rocznica założenia Państwowego Instytutu Pedagogiki Specjalnej (obecnie Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie). którego była założycielką i patronką .

Ten rok wyznacza także obchody pamięci kolejnej niezwykłej postaci Brunona Schulza. W 2022 r. przypada 130. rocznica urodzin Brunona Schulza i zarazem 80. rocznica jego tragicznej śmierci. To wybitny polski artysta żydowskiego pochodzenia, który trwale zapisał się w historii międzynarodowej literatury XX wieku. Był mistrzem prozy i twórczej wyobraźni. Jego objętościowo skromny dorobek zyskuje na znaczeniu dzięki niepowtarzalności i oryginalności stylu. Dzieła Schulza bez wahania można zestawić z wybitnymi twórcami europejskiego symbolizmu i ekspresjonizmu. Dwa cykle opowiadań „Sklepy cynamonowe” i „Sanatorium pod Klepsydrą” wymykają się klasycznej systematyce. Wykorzystując ówczesne koncepcje psychologiczne, zagłębił się w przeżycia młodego bohatera-narratora przemierzającego Drohobycz, niegdyś polskie, a obecnie ukraińskie rodzinne miasteczko Schulza, z którym na zawsze był związany. Niesamowita wyobraźnia autora i plastyczność opisów do dzisiaj zaskakują czytelników i koneserów prozy na całym świecie.

Patroni Mazowsza to osoby uhonorowane również nie przypadkowo.

W 2022 roku przypada 125. rocznica urodzin mjr. Henryka Dobrzańskiego „Hubala” – ostatniego żołnierza Września i pierwszego partyzanta II wojny światowej. Po ogłoszeniu kapitulacji Warszawy we wrześniu 1939 r. wraz z Oddziałem Wydzielonym Wojska Polskiego prowadził walki partyzanckie, oczekując ofensywy francusko-angielskiej. Działalność oddziału „Hubala” była jawną i skuteczną demonstracją patriotyczną. Wywarła duży wpływ na rozwój działalności konspiracyjnej między innymi na Mazowszu.

Miron Białoszewski urodził się 30 czerwca 1922 r. Świętujemy zatem 100.rocznicę jego urodzin.  Był znanym i cenionym poetą, prozaikiem, dramatopisarzem i aktorem teatralnym. Całe życie związany był z Warszawą. Uznawany jest za jedną z najważniejszych postaci literatury polskiej XX w. Cechą wyróżniającą jego twórczość jest wybór rzadko praktykowanych wówczas form literackich, takich jak pamiętnik, dziennik, reportaż oraz wykorzystywanie wielu form języka. Jednym z jego najwybitniejszych literackich świadectw doświadczenia wojny jest „Pamiętnik z powstania warszawskiego”.

Z początkiem roku serdecznie zachęcamy do obserwowania wydarzeń Biblioteki Publicznej Gminy Wiązowna na naszej stronie www.bibliotekawiazowna.pl i na naszym Facebooku http://www.facebook.com .
Zapraszamy do odwiedzenia naszych placówek w Wiązownie, w Gliniance i w Duchnowie.